Yüz hastaliklari

YÜZ HASTALIKLARI

Yüz, çok çeşitli sorunlardan etkilenebilir. Herpes zoster (zona), herpes simpleks (basit uçuk), mantar (tinea) ve empetigo (özellikle ağız ve burun çevresinde görülen küçük cerehatli kabarcıklarla seyreden enfeksiyon) gibi enfeksiyonların da aralarında bulunduğu hastalıklar, yüzü etkileyebilir. Egzama ve sedef hastalığı (psoriazis) gibi deri enfeksiyonları (dermatitis) da meydana gelebilir. Özellikle ergenlik döneminde akneye (sivilce) rastlanabilir; akne, göze hoş görünmeyen izler kalmasına yol açabilir. Yassı epitel karsinomu, basal tabaka hücreleri kanseri ve melanom (deriye rengini veren hücrelerden gelişen kötü huylu cilt kanseri) gibi cilt kanserleri, genellikle yüzde görülür.

Birçok yaygın hastalık, yüzü etkiler. Graves hastalığı, tiroid bezi tembelliği, Cushing hastalığı ya da akromegali (devrik) gibi hormon sistemi hastalıkları da yüzün yumuşak dokularını ya da kemiklerini değiştirerek yüzü etkileyebilir. Kas devinimleri ile yüz ifadeleri, myastenia graves, Parkinson hastalığı ve Bell felci gibi nörolojik hastalıklardan etkilenebilir. Verem, cüzam ve bağ dokusu iltihabı (sellulit) gibi enfeksiyonlar, yüz dokularıyla organlarına zarar verebilir. Çeşitli koşullar, yüzde ağrıya neden olabilir. Çene eklemi (şakak-altçene kemikleri eklemi) enfeksiyonu, çenede ya da çene çevresinde ağrıya yol açabilir.

Bir diş çevresindeki enfeksiyon, yüzün bir tarafında zonklayan ağrıya neden olur; bu ağrı, geceleri, yemek yerken ya da belirli bir dişe dokunulduğunda daha da kötüleşir. Sinüs enfeksiyonu (sinüzit), gözler ve çene kemikleri çevresinde ağrı veya duyarlılığa neden olur ve baş öne doğru eğildiğinde ağrı artar. Bu ağrı, genellikle kısa bir süre önce geçirilen soğuk algınlığından ya da solunum yollarıyla ilgili alerjik bir durumdan sonra ortaya çıkar. Migren, gerginlik ya da stres, menenjit veya yüksek tansiyon (hipertansiyon) da baş ağrısına neden olabilir. Zona da şiddetli yüz ağrısına yol açabilir.

Yüz kemiklerinde kırık oldukça yaygın görülür; bu tür kırıklara genellikle spor etkinlikleri sırasında meydana gelen yaralanmalar ya da yüze gelen bir darbe neden olur. Kırılmaların en çok meydana geldiği yüz kemiklerini üstçene kemikleri, yanak kemikleri, göz çukurlarını oluşturan kemikler ve burun kemiği olarak sıralayabiliriz. Yaralanan bölgede şiddetli ağrı, şişme, kırık çevresindeki yumuşak dokuda çürük (morarmış göz de dahil olmak üzere) ve kırık kemiklerin birbirinden tamamen ayrılmış olması durumunda da biçim bozukluğu görülür. Kırık, altı hafta içinde kendiliğinden iyileştiği için genellikle herhangi bir tedaviye gereksinim duyulmaz.

Kemiklerin yerini değiştirmesi durumunda kirık kemikleri yeniden birleştirmek ve normal yüz hatlarını yeniden biçimlendirmek için cerrahi girişim gerekebilir. Yüz kemikleri kırıkları, genellikle koruyucu maskeler giyilerek ve temas sporları sırasında başlık takılarak önlenebilir. Yüz derisinde, özellikle erkeklerde sayısız kıl vardır. Folikül iltihabı (salgı bezi iltihabi) ya da stafilokok bakterilerinin yol açtığı kıl folikülleri iltihabı (sakal döküntüsü olarak da bilinir) oldukça yaygındır. Kırmızımsı halkaların çevrelediği karakteristik sarı-beyaz kabarcıklar (püstül) sakal bölgelerinde ortaya çıkar.

Bu durum, sıcak ve nemli ortamlardan kaçınarak, etkilenen bölgelerde antibakteriyel bir krem kullanarak ve enfeksiyonun şiddetli olması durumunda da ağızdan antibiyotik alarak tedavi edilebilir. Enfeksiyonların tedavisi, Kanser tedavisi, Plastik cerrahi, Estetik cerrahi; dizinde Herpes Zoster, Zona Ergenlik Sivilceleri (akne), Yassı epitel karsinomu, Bell felci ve diğer benzeri hastalıklar. Çene, iki bölümden meydana gelir: altçene kemiğinin oluşturduğu hareket edebilen altçene ve üstçene kemiğinin oluşturduğu sabit üstçene.

Altçene, (yüzün alt sınırını da oluşturan) kalın bir gövdeden; (alt dişlerin oyuklarını içeren) bir alveol kısmından ve bir daldan (gövdenin her bir ucundan yukarı doğru çıkıntı) oluşur. Her bir dalın tepesinde çene eklemini oluşturmak için kafatasının tabanındaki oyuklara uygun düşen küçük ve yuvarlak bir kısım yer alır. Bir kapsül ve güçlü bağlarla desteklenen bu eklem, (arkaya, öne ve yan taraflara) kayma hareketlerine ve çenenin açılmasıyla kapanması sırasında meydana gelen menteşe hareketlerine olanak tanır. Çenenin çok fazla açıldığı kimi durumlarda altçene, öne çekilerek oyuğundan dışarı çıkar. Çene ekleminin hareketlerini, çiğneme kasları olarak da bilinen bir grup kas sağlar.

Bu kaslar, orta ve yan pterigoid, masseter ve şakak kaslarıdır. Orta pterigoid ve masseter kasları, altçene dalının sırasıyla iç ve yan yüzeylerini kaplar; ve şakak kasıyla altçenenin kapanması sağlanır. Dişler sıkıca kapatıldığında bu kaslar hissedilebilir. Masseter kasın vücuttaki en güçlü kas olduğu söylenir (her bir kitle birimine uygulanan güç temel alındığında). Yan pterigoid kası, altçenenin açılması için temel indirici kası oluşturur. Üstçene, üstçene kemiğinden oluşur. Üstçenede (üst dişlerin oyuklarını içeren) bir alveol kısmı; bir damak kısmı (ağzın çatısındaki sert damağı oluşturur) ve oyuk bir gövde (yanak kısmını oluşturur) yer alır.

Gövdedeki oyuğa üstçene sinüsü adı verilir; bu bölge, bazen burundan bazen de üstdişlerden yayılan önemsiz enfeksiyonlara (sinüzit) maruz kalır. Alt ve üstçenenin alveol kısımları dişler için oyuklar içerir (alveol oyuklar). Her bir oyuğun alt kısmında üst ve alt alveol sinirleriyle kan damarlarının, içinden geçerek, pulpaya (pulpa boşluğu) ulaştığı bir boşluk vardır. Bir yetişkinin alt ve üstçenesinde 4 kesici (kesmek için), bir çift köpek (parçalamak için), 2 çift küçük azı ve 3 çift büyük azı (öğütmek için) olmak üzere 16 diş için oyuklar