Hiperparatiroidizm

Paratiroid hormonun (PTH) paratiroid bezlerden aşırı derecede üretimidir.Normalde PTH, vitamin D ve bir baska hormon olan kalsitonin kandaki kalsiyum düzeyini ayarlarlar. PTH'nın aşırı salınımı kemikten kalsiyumu alarak,kanda kalsiyum seviyesini arttırır (bakınız hiperklasemi). Bu etki kemiklerde osteoporoz gibi bozukluklara yol açar. Yüksek kalsivum düzevini normale getirmek için, böbrekler idrarla fazla miktarda kalsiyum atarlar. Bu durum da böbrek taşlarının oluşumuna yol açar (bakızın taş, idrar yolu). NEDENLER Hiperparatiroidizm genellikle küçük, kanseröz olmayan ve paratiroid bezi tek taraflı tutan bir tümör nedeniyle olur ve buna birincil hiperparaidoizm denir. Bu durum genellikle 40 yaşından sonra gelişir ve kadınlarda erkeklerden iki kat daha sık görülür. Hiperparaidoizm bütün bezlerin nedeni bilinmez bir şekilde büyüdüğü durumlarda da görülür. Bu durum ayrıca vücutta kalsiyum düzeyinin düşük olduğu böbrek yetmezliği gibi durumda da gelişir. Bu duruma ikincil hiperparatiroidizm adı verilir. SEMPTOMLAR Hiperparatiroidizm kas ağrılarına, depresyon ve karın ağrılarına neden olur. Fakat sıklıkla tek semptom böbrek taşlarıdır. Hiperkalsemi ciddi düzeydeyse, bulantı, yorgunluk, aşırı idrar salınımı, konfüzyon ve kas zaafiyeti görülür.

TANI VE TEDAVİ

Bu durum eller ve basın radtografik değerlendirmesi ve kanda kalsiyum ve PTH düzeylerini ölçen testlerle konur. Paratiroid tümörlerinin saptanması için boynun ultrasonla taranması yapılabilir. Paratiroidizm hafifse, tedavi gerekmeyebilir, yerine kişinin kan kalsiyum seviyesi ve böbrek fonksivonları vılda bir kez kontrol edilmelidir. Daha ciddi durumlarda kandaki kalsiyum seviyesini azaltmak için ilaçlar kullanılabilir. Eğer paratirodde tümör varsa etkilenen bez cerrahi olarak çıkarılmalıdır, bu müdahale genellikle iyileşmeyi sağlar.Kalan doku yeterince paratroid hormon üretemiyorsa, hipoparatirodizm (paratiroid bezlerin aktivitesinin az olması) tedavisi uygulanmalıdır.