Proteinler

PROTEINLER

Proteinler, 20'den çok aminoasitten (bunların çoğu temel aminoasitlerdir) oluşan ve vücut içinde sentezlenemediği için yiyeceklerden alınması gereken karmaşık maddelerdir. Proteinler, saçtan iç organlara, kemiklere, kaslara, deriye ve ayak tırnaklarına kadar, vücudun her yerinde hücre yapımında ve onarımında kullanılır. Ayrıca akciğerlerden hücrelere oksijen taşırlar ve kimyasal ileticiler olarak işlev görürler. Hayvansal besinler (kırmızı et, yumurta, süt, balık ve kümes hayvanlarının eti), vücut içinde sentezlenemeyen aminoasitleri içeren bütün proteinleri sağlar.

Soya, tahıllar ve kabuklu yemişler, temel aminoasitlerden birini ya da birkaçını içermeyebilir, bu nedenle, eksiksiz bir protein kaynağı oluşturabilmek için, bu yiyecekler temel aminoasitlerin tümünü sağlayacak biçimde bir arada yenmelidir. Fazla protein, gerektiğinde enerji olarak yakılabilir, ancak birçok kişide fazla kilo olarak depolanır. Proteinler, günlük kalori miktarının yüzde 20 kadarını sağlamalıdır. Su, yaşam için temeldir. Hücrenin bir parçasını oluşturur ve kanın ana bileşenidir.

İnsan vücudunun yaklaşık üçte biri sudur; bu oran, erkeklerde daha fazladır ve sağlıklı bir yaşam için bu düzeyin korunması gerekir Vücut ağırlığının yüzde 1 ya da 2'si oranında sıvı kaybedilmesi, baş ağrısıyla birlikte su kaybına (dehidrasyon), bitkinliğe, iştah kaybına, baş dönmesine, agız ve gözlerde kurumaya neden olur. Bu oran yüzde 10 olduğunda, çeşitli hastalıklar başlar; yüzde 20 olduğunda ise ölüm hemen hemen kesindir. Kronik su kaybı, iç organlarda kalıcı hasara neden olabilir. Sıvı düzeyini korumakla ilgili sorunlardan biri, susuzluk işaretlerinin su kaybı başladıktan sonra görülmesidir. Vücut, ter, idrar, dışkı ve solunum yoluyla sürekli su kaybeder.

Vücuttaki su düzeyinin korunması için erkekler günde yaklaşık 3 litre, kadınlar ise en az 2,5 litre su içmelidir. Ancak Kuzey Amerika'da yapılan son araştırmalar, kişilerin bu miktarların yaklaşık yarısı oranında su tükettiklerini göstermektedir. Su, vücudun atık maddelerden etkili bir biçimde arınmasına yardımcı olur. Zehirli maddelerin kandan atılması, idrar üretimi için suyun olup olmamasına bağlıdır. Su, yiyeceklerin, özellikle de sebze ve meyvelerin temel maddesidir; kalori değeriyse yoktur. Yiyecekler vücudun gereksinim duyduğu suyu sağlamıyorsa, yetişkinlerin, başka sıvılar alınsa bile, günde sekiz bardak su içmesi gerekir