Uçucu yağlar

Uçucu yağlar

Uçucu yağlar, bitkilerin hoş kokulu özütleridir. Sabit yağlardan (zeytinyağı, ayçiçeği yağı gibi) iki yönden farklıdırlar; uçucu yağlar damıtılabilir ve kâğıt üzerinde yağ izi bırakmazlar. Uçucu yağlar, oda sıcaklığında havaya karıştığında buharlaşır ve sabit yağlar gibi suda çözünmez. Uçucu yağlar, tedavi edici özelliklerinin ve kokulrının ortaya çıkmasını sağlayan birçok bileşikten oluşur. En yaygın bileşikler; alkoller, aldehitler, esterler, fenoller, nitrojen ve sülfür bileşenleri gibi kimyasal maddelerdir Ancak bunlar tek başlarına değil, bileşim halinde tedavi edicidir.

Bu nedenle de uçucu yağlar, bitkinin tümünden (kabuk, çiçek, tohum, yaprak ve kök), içindeki hiçbir maddeyi kaybetmeyecek biçimde çıkarılır. Uçucu yağların niteliği, bitkinin yılda kaç kez ürün verdiğine, toprağın yapısına ve iklime bağlıdır. Bitkiden elde edilen yağ miktarı, yaklaşık yüzde 0,1-10'dur. Uçucu yağların bitkiden çıkarılması için çeşitli yöntemler vardır. En yaygın yöntem, damıtma (ateş, buhar ya da vakumla), meyve yağlarında suda bekleterek yumuşatma, uçucu çözücülerle çözündürme ve preslemedir. Bu yağların maliyeti, büyük ölçüde niteliklerine, kullanılabilirliklerine, yetiştirme ve çıkarma yöntemlerine bağlıdır.

Yalnızca yüzde yüz saf yağların tedavide kullanımının uygun olduğu düşünülmektedir. Aromaterapistler, uçucu yağları tedavi edici özelliklerine göre sınıflandırmaktadır. Uçucu yağların çoğu, antiseptiktir. Aromaterapisler, uçucu yağları uçuculuklarına göre aşağıdaki gibi sınıflandırmaktadır: Hızlı etki eden, vücudu ve duyguları en fazla uyaran yağlar (bergamot, limon, okaliptüs gibi). Orta derecede uçucu ve vücut işlevlerini etkileyen yağlar (papatya, lavanta ve nane gibi). Yavaş buharlaşan ve gevşetici, rahatlatıcı etkisi olan yağlar (sandal ağacı, paçuli ve ylang ylang gibi).

Kullanım yöntemleri Aromaterapide uçucu yağların tedavi edici etkisinden, çok çeşitli yöntemlerle yararlanılmaktadır. Bunlar, aşağıdaki gibi sıralanabilir: Banyonun (tüm vücut, oturarak, eller ya da ayaklar) uykusuzlukta, kas hastalıklarında, dolaşım sorunlarında, vajinal iltihaplarda romatizmada ve eklem iltihabında yararlı olduğu düşünülmektedir. Banyo suyuna, birkaç damla yağ eklenir. Yakılarak buharlaştırılır. Sakinleştirici etkisi olan bu buharlar, solunum sorunlarında, kaygı bozuklukları ve depresyonda yararlı olabilmektedir. Kompres yapılır.

Bu yağlardan eklenmiş ilık suyla yapılan kompresin, yara ve eziklerde, kas sorunlarında ve baş ağrısında yararlı olduğu düşünülmektedir Uçucu yağlarin solunum yoluyla kullanımlari, aromaterapistler tarafından solunum sorunları ve deri hastalıklarında önerilmektedir. Bu yöntemde yağ, ılık suya konarak ya da bir mendile damlatılarak solunur. Uçucu yağlar şekere, bala, suya, şaraba ya da çaya konarak alınabilir. Ancak, sindirim yoluyla alınması zararlı olan yağlara dikkat edilmelidir (bunun için sonraki sayfadaki Uyarı kısmına bakınız). Bu yöntem, sindirim sorunlarında, sistitte ve âdet güçlüğünde kullanılmaktadır.

Masaj, kas sorunlarında, romatizma, eklem iltihabi, dolaşım sorunları, deri hastalıkları, depresyon, kaygı ve baş ağrılarında önerilmektedir. Bu yöntemde uçucu yağ, soğuk pres yapılmış kayısı çekirdeği, tatlı badem ya da üzüm çekirdeği gibi, taşıyıcı görevi gören bir sabit yağa eklenir. Az miktarda buğday yağı ya da E vitamini, oksitlenmeyi önler. Tedavi amacıyla yaygın olarak kullanılan yağlar, aşağıdakilerdir: Lavanta; uykusuzluk, baş ağrısı, depresyon, kaygı, yanıklar, yaralar, halsizlik ve böcek sokmalarında kullanılmaktadır. Okaliptüs; solunum yolu enfeksiyonlarında, ateş, halsizlik, kramplar, yaralar ve deri ülserlerinde kullanılmaktadır.

Gül; dolaşım bozuklukları, baş ağrısı, genel halsizlik, bellek zayıflığı, kas ağrıları için kullanılmaktadır. Çay ağacı; solunum yolu enfeksiyonları, deri hastalıkları, mantar, yaralar ve böcek 1sırmalarında kullanılmaktadır. Nane; sindirim bozuklukları, baş ağrısı grip ve soğuk algınlığı için kullanılmaktadır. Papatya; sindirim bozuklukları, kadınlarda üreme sistemiyle ilgili bozukluklar, kas ve Bitkiler ve sindirim sistemi hastalıkları Bitkisel tedavi uygulayan uzmanlar, sindirim sistemi hastalıklarını kırmızı yonca, nane, rezene ve sinamekiyle tedavi etmektedir. Bu bitkilerin, beslenme ve boşaltım süreçlerini uyardığı düşünülmektedir.

romatizma ağrıları, gerginlik ve uykusuzluk için kullanılmaktadır. Yasemin; âdet güçlüğü, gerginlik, depresyon, ilgisizlik (apati) ve cinsel güç azalması için kullanılmaktadır. Sandal ağacı; üreme sistemi, solunum sistemi, deri enfeksiyonları için kullanılmaktadır Aaçayı; kadınlarda üreme sistemiyle ilgili bozukluklar, halsizlik, depresyon ve sinirsel hastalıkları için kullanılmaktadır

Uyarı

Uçucu yağlar, bazıları çok zehirli ya da cilde zararlı olduğundan dikkatli kullanılmalıdır. Aşağıdaki noktalara dikkat edilmesi gerekir: Bir uzman tarafından önerilmedikçe, sindirim yoluyla alınmamalıdır. Gebelerin, yüksek tansiyonu olanların ya da sara hastalarının, mutlaka bir uzmanın gözetiminde kullanmaları gerekir