Soluk borusu

SOLUK BORUSU

Soluk borusu (trakea), havanın geçişini sağlayan 9-12 santimetre uzunluğunda ve 1,5 santimetre genişliğinde bir tüptür; gırtlağın alt ucundan başlayıp göğüs boşluğuna doğru uzanır; soluk borusu, göğüs boşluğunda sol ve sağ ana bronşlara ayrılarak sona erer. Soluk borusu, U şeklinde kıkırdaklarla desteklenen lifli-elastik ve kaslı bir yapıdır. Kıkırdaklar, hava yolunun çökmesini engeller ve elastik lifler de gırtlağın (yutma ve konuşmada kullanılır) ve diyaframın (nefes almada kullanılır) hareketleriyle esnemesine ve geri çekilmesine olanak tanır. Soluk borusunun arka kısmı düzdür. Burada kıkırdakların uçları, kasılarak hava yolunun çapını küçülten çapraz kaslarla (boğaz kasları) desteklenir.

Bu yüzeyin karşısında yer alan yemek borusu, gıda maddeleri yutulduğunda kıkırdaktaki boşluğa doğru genişler. Yemek ve soluk boruları arasında fistül denen anormal bir açıklık oluşabilir. Bu durum, bebeğin anne rahmindeki gelişimi sırasında ya da kanser, enfeksiyon ve travma sonucu meydana gelebilir. Bu fistülün, cerrahi müdahaleyle düzeltilmesi gerekir Soluk borusunu çevreleyen mukoza zari, toz zerreciklerini tutar. Zar üzerindeki kıl benzeri çıkıntılar (cilia; tüysü yapı), toz yükKıkırdak lü balgamı boğaza doğru hareket ettirerek balgamın yutulmasına ya da çıkarılmasına olanak tanır. Sigara içilmesi, bu temizlik etkinliğini engeller.

Gırtlakla soluk borusu, akciğerlere hava gönderilmesi için tek geçit olduğundan gırtlağın tıkanması (örneğin alerjik bir tepki nedeniyle) soluk borusunun cerrahi müdahaleyle açılmasını (tracheostomy) gerektirebilir. Soluk borusu boşluğu ya da iç boşluğu (lümen) bebeklerde oldukça küçüktür; bu nedenle soluk borusu iltihaplanması (trachetis) şiddetli solunum güçlüklerine neden olabilir