Paranoya

Temelinde insanlar ve olayların kendisiyle ilişkili olduğu düşüncesinin yattığı yanılgı durumu. "Paranoya" terimi eziyet görme hissinde olmak için de kullanılabilir. Paranoid kişi, olayların yorumlanmasında sabit bir inanış şekli inşa etmiştir. Tipik durumlar arasında eziyet görme, kıskançlık (bkz. kıskançlık, morbid), aşk ve büyüklük (kişinin üstün konumda ve güçlü olduğuna inanması) hisleri yer alır.

TİPLER VE NEDENLERİ

Paranoya kronik veya akut olabilir. Kronik paranoya beyin hasarı, alkol bağımlılığı veya amfetaminler, bipolar bozukluk veya şizofreniye bağlı olabilir. Ayrıca paranoid kişilik bozukluğunda da görülür; bu durum, kişinin, diğer insanların haraketlerinden devamlı olarak şüphelenmesi ve kendiyle ilişkilendirmesiyle belirgindir. Altı aydan kısa süren akut paranoya, radikal yaşam değişiklikleri yaşayan insanlarda sık görülür (örneğin mültecilerde). Paylaşımlı paranoya da (folie a deux), yanılgı (delüzyon) yaşayan kişiniyle yakın ilişki kuran insanlarda görülür. SEMPTOMLAR Nadir olarak görülen halusinasyonlar dişında bir zihinsel belirti görülmez. Ancak zamanla, öfke, şüphe ve sosyal izolasyon ciddi olabilir.

TEDAVİ VE SONUÇ

Eğer akut hastalık erken evrede antipsikotiklerle tedavi edilrise, iyi sonuçlar alıP PARAZİTLER: EKTOPARAZİTLER (cilt veya vücut yüzeyinde vardır) Yaygın örnekler Saç biti Kene Tahta kurusu Kedi/köpek piresi Su sülükleri Uyuz biti Siğil virüsu PARAZİTLER: ENDOPARAZİTLER (vücusun içinde yaşayan) Yaygın örnekler Şeritler Yuvarlak solucanlar Halkalı solucanlar Kancalı solucanlar Çeşitli hastalıklar protozoa, mantar, bakteri ve virüs nır. Uzun süreli paranoya vakalarında, yanılgılar iyice yerleşik durumdadır; ancak, antipsikotik ilaçlar bunları daha az rahatsız edici hale getirir.