Akroparestezi

El ve ayak parmaklarında ortaya çıkan karıncalanma hissini ifade eden bir medikal terim (bkz. uyuşma). ACTH Adrenokortikotropik hormon (kortikot ropin de denir) için sıkça kullanılan bir kısaltma. ACTH pitüiter bezin (bevin tabanında) ön kısmında üretilir ve cesit li kortikosteroid hormonlar salgılamak üzere adrenal korteksi (böbreklerin üst ucunda yerleşmiş olan adrenal bezlerin dış tabakası) uyarır. ACTH adrenal korteks hücrelerinin büyümesi ve varlığını sürdürmesi için de gereklidir. ETKİLERİ ACTH'nın en önemli fonksiyonu hidrokortizon (kortizol) üretimini artırmak üzere adrenal korteksi uyarmaktır. ACTH adrenal korteksin aldosteron ve androjen hormonlar salgılamasına da yol açar. ACTH üretimi hem hipotalamus (beynin ortasında bir alan) hem de kandaki hidrokortizon düzeyini içeren bir geri besleme mekanizması tarafindan kontrol edilir. ACTH düzeyleri yüksek olduğunda hidrokortizon üretimi artar ve bu da ACTH'nın pitüiter bezden salgılanmasını baskılar. Eğer ACTH düzevleri düşükse, hidrokortizon üretimi düşer ve hipotalamus, pitüiter bezi ACTH üretimini artırmak üzere uyaracak olan faktörleri salgılar. ACTH düzeyleri strese, duygulara, hasaA A ra, yanıklara, enfeksiyona, cerrahiye ve azalmış kan basıncına yanıt olarak yükselir. Kanser tipindeki tümörler, özellikle akciğer kanserleri bazen ACTH'ya benzeyen ve semptomlara yol açan bir kimyasal madde salgılayabilir.

ACTH ÜRETİMİNİN BOZUKLUKLARI

Pitüiter bez tümörü asırı ACTH üretimine neden olabilir ve bu da, adrenal korteksten hidrokortizonun aşırı üretilmesine yol açarak Cushing sendromu (bir hormonal bozukluk) yapabilir. Yetersiz ACTH üretimi azalmış hidrokortizon üretimine neden olur ve hipotansiyon (düşük kan basıncı) yapar.

MEDİKAL KULLANIMLAR

Sentetik ACTH bir zamanlar artrit tedavisinde veya alerjiyi tedavi etmek için verilmiştir, ancak simdi nadiren kullanılmaktadır.